Kısmi Süreli ( Part – Time) Çalışan İşçinin Kıdem ve İhbar Tazminatı Ne Şekilde Hesaplanır?

Kısmi çalışma Kanunda yer almasına rağmen, kıdemin nasıl belirleneceği, ihbar izin gibi haklardan nasıl yararlanacağını, bu haklarla ilgili hesap şekli yine normatif olarak düzenlenmiş değildir.

Konu, Yargı kararlarıyla çözüme kavuşturulmaktadır. Buna göre, kısmi çalışma ister haftanın bir veya bazı günleri çalışma şeklinde gerçekleşsin, ister her gün bir kaç saat şeklinde olsun, işçinin iş yerinde çalışmaya başladığı tarihten itibaren bir yıl geçince kıdem tazminatı hakkının doğabileceği ve izin hak kazanacağı kabul edilmiştir ( Yargıtay 9.HD. 4.6.2001 gün 2001/6848 E, 2001/9525 K). Hesaplamada esas alınacak ücret ise işçinin kısmi çalışma karşılığı aldığı ücret olmalıdır.

Kısmi süreli iş sözleşmesi kapsamında çalışan işçi yönünden ihbar önelinin de iş ilişkisinin kurulduğu tarih ile feshedilmek istendiği tarih arasında geçen süre toplamına göre belirlenmesi gerekir.

Kısmi süreli çalışan personellerin ücret ve yan haklarıyla ilgili, Muhasebe ve İnsan Kaynakları programlarının genelinin yanlış hesaplama yaptığı görülmekte; kullanmış olduğunuz programı incelemenizi ve hesaplamaları kontrol etmenizde fayda var.

Örnek Açıklama: Kısmi süreli, çağrı üzerine çalışan bir personelin saatlik 8,5 TL’den maksimum ayda 120 saat çalıştığını varsayalım. Aylık brüt maaşı da en fazla 1020,00 TL ( Saatlik 8,5 TL X 120 Saat = 1020,00 TL) olur. Part -Time personel maksimum hafta da 30 Saat çalıştırılabilir. Buna bağlı olarak, kıdem süresi hesabında personelin işe başladığı ve sona erdiği süre baz alınmalı, fakat paket programların bir çoğu, kısmi süreli çalışanın aylık brüt ücret hesabını bu süreleri aylık 225 saate çevirerek, Part Time olarak aylık 1020 ,00 TL brüt ücret yerine 1912,5 TL brüt olarak baz alıyor. Bunu normal çalışanlar için oluşturduğunuz parametre ayarlarını Part – Time çalışan kişi içinde belirlediğiniz günlük çalışma süresiyle çarpmakta yani günlük 7,5 saat olarak belirlenen bir işyeri için 8,5 x7,5 x 30=1912,5 TL Brüt ücret olarak baz almakta.

Kısmi süreli iş sözleşmesine dayalı olarak çalışan işçiler yönünden, kıdem tazminatına esas otuz günlük ücretin,  otuz günlük süre içerisinde kalan çalışma süreleri karşılığı alabileceği ücret olarak uygulanması gerekir. Nitekim Yargıtay’ın da, konuya ilişkin olarak verdiği Kararlardan kısmi süreli iş sözleşmesiyle çalışan işçinin, çalışma süresiyle orantılı olarak 30 günlük zaman zarfında aldığı ücretin hesaplamaya esas olması gerektiğine karar verdiği anlaşılmaktadır.

Part-time çalışan bir işçinin ihbar ve kıdem hesabına esas hizmet süresinin ve ücretinin belirlenmesinde; hizmet akdinin başlangıcı ile sona ermesi arasındaki çalışılan ve çalışılmayan günler ayrımı yapılmaksızın tüm süre olarak dikkate alınır. Alınan son aylık ücret otuza bölünerek günlük ücret bulunur. Bu ücret esas alınarak tüm süreye göre ihbar-kıdem tazminatı hesaplanır.(Yrg.9.HK:2000/8184).

Part-time çalışmada fesih tarihindeki son ücret esas alınarak ihbar-kıdem tazminatı hesaplanır.(Yrg.9.HK:1994/7505).

Part-time çalışmada ayda 15 gün çalışan işçiye her ay tam çalışmış gibi kıdem tazminatı hesabı yapılamaz.(Yrg.9.HK:1991/10981).

Bu bilgiler ışığında Part – Time çalışan personellerin aylık belirlenen ücret ışığında çalışmış oldukları süreler baz alınarak kıdem ve ihbar tazminatı yapılmalıdır.